OlcaytoCengiz.com » TWTS

Dün sosyal medyada ne öğrendik?..

Olcayto — Wed, 28 Apr 2010 07:37:36 +0000

Sosyal medyada demek abartı olur, bir miktar Facebook daha çok Friendfeed diyelim.

Onur (Atahan); Ben&Jerry ile ilgili bir başlık açmış.

Onur’un yazdıklarını severim, kıvamında, dozunda yazar. Mesele zaten o değil, altında kopan fırtına. Ben uzun uzun yazmayayım mevzuyu, biliyorsanız biliyorsunuzdur, bilmeyenler de adı geçen feed‘den okuyabilir.

Bir markanın tamamen kendi içinde yaptığı bir uygulama hatası. Bu hatanın internete yansıması ile iş enteresan bir hal alıyor. Her şey bir kenara, tüm yazışmalar, karşılıklı tuhaf alttan almalar, ufuktaki potansiyel iş kapılarını kapatmak istememeler, b*k atıp attığı b*ka basıp yükseleyim derken ayağı kayanlar, alttan alta yaranayım yamanayım diyenler, yerinde tespitler, haklı gözlemler, doğru serzenişler…

Benim en fena gözüme batan mabadları olması gerektiğinden yukarıda duran bir kaç arkadaş oldu.

Ama ne öğrendik derseniz?

Sosyal medya tartışmaları; el feneri ile tavşan avcılığı gibi. “Öz” açığa çıkıyor, izleyici olarak kalabiliyorsanız, izleyin.
Misal, yukarıda bahsettiğim tartışmada sosyal medya konusunda uzman olduğunu, bu konuları çok iyi bildiğini söyleyen bazı kişilerin “Seeding” ve “Social Media Management” kavramlarının aynı olduğunu sandıklarını gördük. Yapmayın. Siz okuyun, ülkemizde halen yapıştırma duran bazı ünvan ve terimlerin ne olduklarını öğrenin.
Gazeteye ilan verseydiniz en fazla bir kaç kişi tüketici haklarını arardı, bir kaç kişi de B&J önünde hır çıkartırdı o kadar. Olay internetten desteklenince tuhaf, absürd bir tartışma çıktı. Yanlış anlaşılmasın, özünde tartışılan konu doğru iken, konu uçtu gitti. Yani, eğer markaysanız, ve dijitaldeyseniz bugüne kadar gelen klasik reklamlara gösterdiğinizden -izninizle o klasik reklamcılıktan bir tabir kullanacağım- “iki tık” fazla özen ve dikkat gösterin.
Eğer sosyal medyada fazlaca yer alan bir kişi ve kurumsanız, düz mantık, fazla göze batarsınız. Bunu göze alın. Meşhur “Türk cehennemi” fıkrasını hiç unutmayın.
Ve marka olarak iletişimini kimlerin eline bıraktığınıza dikkat edin. Bilhassa tartışmalardaki üsluplara, genel postlara dikkat edin. Vereceğiniz kararda hayati rol oynayabilir.
“Friendfeed dediğin zaten kaç kişi ki, orada kopacak fırtınadan ne olur?” diyebilirsiniz. Demeyin. Zira ürününüzün hitap ettiği kesimin sosyo ekonomik profili ile çakışan bir platformda 10 kişi bile tartışırsa, bilin ki o 10 kişi sadece internetten ve o siteden ibaret değiller. Dostları, arkadaşları var. Şunu aklınızdan çıkartmayın; internete yazan adam, gerçek hayatta da oldukça konuşuyordur.

Ham meyvayı kopartıyoruz dalından…

Olcayto — Thu, 22 Apr 2010 11:11:32 +0000

Dijital Medya.

“Saat kaç?”tan sonra ajansların ve markaların en sık kullandığı iki kelime oldu sanıyorum son 2 senede. İvmelenerek artış o kadar şiddetli oldu ki, iş kontrolden çıktı, “kullanıcı kaynaklı içerik” ekseninde dönen bu yeni mecrada bir iletişimin kontrolünü sağlamanın ne kadar zor olduğu açık seçik ortaya saçıldı.

Bir tarafta “Bedava iletişim işte, facebook+friendfeed+twitter hesabı aç olsun bitsin”ciler, diğer tarafta dijital iletişim diyerek çok sıfırlı rakamlar çekenler o kadar dengesiz iki kutup oluşturdu ki, markalar nezdinde olay iyice sarpa sardı. Dalında olgunlaşmasını beklememiz gereken meyvaya asıldık çekiştiriyoruz, ve inanın kopmak üzere.İlk hatayı şurada yaptık, yurtdışında bizden bir kaç sene önce başlamış olaya öylesine göbekten girdik ki; yazı dili iyi olan, Facebook kullanan kişiler bir anda “Sosyal Medya Uzmanı” gibi ünvanlarla kendilerini ajanslarda buluverdiler. Çıraklığını yapmadıkları işin bırakın kalfası olmayı, ustası oluverdiler. Üstelik bu konu hakkında zerre hataları yoktu da.

İstedikleri kadar tevazu sahibi olsun bu kişiler, neticede kartvizitlerinde bu ünvan var, bu ünvanla para kazanıyorlar, yani profesyoneller, nereye kadar “Yok ben daha öğrenciyim” diyebilirler ki…

Dijital iletişimi bir sebepten reklamcılıktan ayırdık. Ne saçma… Başta tuttu bu formül, reklama göre çok daha “janjanlı” işler çıkıyordu, oyuncaklı, rengarenk.

Ama reklam neredeydi? Ki bu zaten ikinci hataydı.

Birisi “ROI” dedi büyük harflerle, “yatırımın geri dönüşü” yani, ve herkes bir anda ayıldı. Dijital iletişim yapılırken gayet güzeldi ama ufak bir kısmı atlamıştık, neden bu iletişimin yapıldığını.

Reklamın iki ana sebebi vardır; 1) Marka/ürün bilinirliğini artırmak 2) Satışa yönlendirmek.

Özde ise tek bir sebep vardır, “satış”.

Ve satışı tetikleyen de ne yaratıcılıktır, ne iyi bir cümledir, ne güzel bir görsel… Tüm bunları kapsayan ten bir gerçek vardır; “strateji”.

Stratejidir savaşları kazandıran, ve markaların savaş alanında stratejiniz yoksa bir kıvılcımdan öteye gidemezsiniz, o topu patlatamazsınız.

Son olarak da, bırakın emeklemeyi, bacaklarımızı kıpırdatmadan koşmaya çabaladık. Yurtdışında gördüğümüz çalışmaları adapte edelim dedik, daha da ileri gidip yurtdışındaki sunumları türkçeye çevirip amerikanın verilerini bizim verilerimiz gibi anlattık.

Kısacası; türk kaşığı ile yabancı boku yedik.

Halbuki yapmamız gereken eylemi koruyup yönü değiştirmekti.

Yabancı kaşığı ile türk boku yemek yani…

Peki bütün bu başarılı gibi gözüken ama aslında bir inşaattan öte kağıttan kule olan sürecin sonunda bugün neredeyiz?

Markalara “Sosyal medyada olmanız gerek!” diyen kişiler artık “Aman sakın burada olmayın!” demeye başladılar. Onlar olmasa da, zaten markaların konuya uyanmaları sadece 10 dakika alabiliyor. Ve markalar zaten başta bilinçsiz oldukları bir konuya artık eskisinden de kötü bir şekilde, önyargıyla bakıyorlar.

İşin fenası da, biçim olarak haklılar.

Kendi reklamımızı ve işlerimizi pohpohlamaya ya da kötülemeye o kadar kaptırdık ki, yaptıklarımızın bizden daha öte bir şeyi; bir sektörü etkilediğini unuttuk. Öylesine unuttuk ki, “İşleri tartışalım kişiselleştirmeyelim” diye ben istediğim kadar yırtınayım, benim blog yazdığım, reklam sektöründe çalıştığım yıllarda daha lise/üniversite sırasında oturanlar ağızından tükürükler saçarak bana saldırdılar. Ve bunların arasında “arkadaşım” dediğim adamlar vardı. Bu benim açımdan kötü olan olaydı. Ama en kötüsü; bunu ulu orta, sosyal medyada yaptılar. Sarfedilen lafların kişisel değil, sektörel olduğunu ıskaladılar.

Yazık…

“Söz uçar yazı kalır” çok eski bir laftır, ama hiç bu kadar anlamlı olmamıştır. Evet “edit” vardır artık, ama “screenshot” da var ne yazık ki.

Son zamanlarda yapılan işlere bakıyorum da, böyle giderse dijital ajanslar çıktıklarından daha hızlı çökecekler ve o kötüledikleri “klasik reklam ajansları” ile asla boy ölçüşemeyecekler. Neden biliyor musunuz? Çok fazla yalan var. Sayılar yalan, bilgilendirmeler yalan, yüze söylenenler yalan. Yetmezmiş gibi bir de sürekli bir laf yetiştirme çabası…

İyi işe alkış tutarsanız aslansınız kaplansınız, ama işe kötü derseniz, hehe, o kısmı çok eğlenceli işte.

Arkadaşlar, bu meslekte olanlar, girmek isteyenler ve tabi ki ürkerek bakan markalar. Lütfen tüm bu olumsuz yaşananları takip edin, ders alın, değerlendirin ama “Bu böyle olacak” diyerek peşin hüküm vermeyin. Zira daha o kadar yeni ki.

Size sadece üç örnek vereyim, konunun ne kadar “yeni” olduğunu anlayabilmeniz için;

1- Bana herkesin ortak kanı olarak üstünde birleştiği, örnek alınabilecek, son derece başarılı olmuş tek bir dijital marka kampanyası söyleyin.

2- Bana dünyadaki “share” tuşlarında yerini almış tek bir türk sosyal medya platformu söyleyin.

3- Bana dünya genelinde “paralı” olmuş tek bir popüler sosyal medya platformu söyleyin.

Anlatabildim mi?

Ajanslar, markalar lütfen dikkat edin. Projelerin stratejilerine, size olan dönüş oranlarına, iletişimi yapacak kişilerin daha önce yaptıklarına, sosyal medyadaki algılarına, türkiyenin sosyal medyasına dikkat edin.

Zira böyle giderse, tıpkı şu son bir ayda olduğu gibi, “Sosyal medyada bir markanın iletişimi nasıl yanlış yapılır” konulu daha nice ekran görüntüsü olacak elimizde.

Son olarak; burada yazılanlar “bence”dir. Benim fikrimdir. Katılıp katılmamak sizin tasarrufunuzdur.

R.Bach’ın Mavi Tüy’ünün sonunda yazdığı gibi; “Okuduklarınızın hepsi yanlış olabilir”

Seth Godin’den altın kural. / Golden rule from Seth Godin.

Olcayto — Mon, 19 Apr 2010 15:20:21 +0000

Seth Godin; blog yazmanın kuralını olmasa da, “internette yazmanın altın kuralı”nı nefis bir yazıyla özetlemiş. Aşağıda orijinal yazı, burada linki ve hemen altta da türkçe tercümesini yazmadan edemedim. İster blog yazın, ister mikroblog, ister “o an ne olduğunu”, ama bu yazıda geçen DNA mantığını aklınızdan çıkartmayın.

Seth Godin defined the golden rule of blogging with a simple yet powerful article. You can find the original artical below, of from his site. I couldn’t resist but carried this great commentary here. If you are either blogging or micro-blogging, or even sharing on “what’s happening”, please don’t forget the great “DNA” sample below.

Bir yabancı blogunuzu okuduğunda

Geçenlerde gerçek dışı bir deneyim yaşadım. Bir kafede oturuyordum ve birisinin (arkadaşının önermesi ile ancak benim kulak misafiri olabilecek kadar yakında olduğumu bilmeden) blogumu açıp okumaya başlamasına şahit oldum. Tam karşımda, burnumun ucunda, birisi beni (açıkçası, dijital beni) ilk defa deneyimliyordu.

İşte o an oluşturabileceğim o “ilk intiba” hakkında yapabileceğim hiç bir şey yoktu. Hemen yanına gidip, “Yo, o iki tanesini geç, o ikisi güzel değil, bir iki ay geriye git, daha derin ve anlamlı yazdıklarımı oku…” diyemezdim…

DNA gibi. Tek bir hücre hepsi adına bütün kodu taşıyor.

Dün öğlen yediğiniz yemek ilk intibayı oluşturabilir, ya da birisinin sayfasına bıraktığınız bir yorum veya büyük müşterinizin ofisindeki müşteri ilişkilerine yeni başlayan adamla yaşadığınız diyalog…

Üstümüze yığınla bilgi akıyor, ve hayatta kalmak için, içlerinden küçük parçaları alıp büyüterek büyük resim hakkında fikir sahibi oluyoruz. Fark mı? Fark için zaman yok.

Yaptığınız her etkileşim sizin için büyük resmi çizebilir.

————————————————————————————————————

When a stranger reads your blog

I had a surreal experience the other day. I was sitting in a coffee shop and watched someone (at the recommendation of a friend who didn’t realize I was within earshot) open up my blog and start reading it. Right there, out of the corner of my eye, someone was experiencing me (well, digital me) for the first time.

Here it was, my first impression writ large. No fair running over and saying, “no, skip those two, those two aren’t so good, go back a month or two and read the generous, thoughtful ones I wrote…”

It’s like DNA. One cell carries the coding for all of them.

That meal you served at lunch yesterday might be the first impression, or that comment you left on someone’s page or that customer service interaction with the new guy at your big client’s office…

There’s a riot of information racing by, and to survive, we snatch little bits and then magnify them into what we embrace as the full picture. Nuance? No time for nuance.

Every interaction might be the whole thing.

Öze dönüş / Back to basics

Olcayto — Mon, 19 Apr 2010 11:26:41 +0000

“Yeniden merhaba”.

Farkedebileceğiniz üzere blogun tasarımı değişti… Bir önceki karizmatik, bol sayfalı, fotoğraflı, janjanlı blog yerini bu yeni oldukça boş haline bıraktı. Kimileriniz beğenmiştir, kimileri hoşlanmamıştır sanırım. Beğeni kısmını geçersek neden böyle oldu?

Hatırladığım için.

Aslında blog yazmaya neden başladığımı, blog yazmayı sevmemin ana sebeplerini hatırladığım için. Aslında hatırlamak da denemez; hatırlatıldım. Karım, bir film ve sevdiğim bir abimle yaptığım bir sohbetin sonunda, asıl istediğimin bu olduğunu, yazmayı ne kadar çok sevdiğimi, ve blog tutmamın sebebinin özünde yatanın “iyi fikir” duygusu olduğunu hatırladım.

Zira geçen zaman içerisinde buralar bir “blog” olmaktan çok, bir nevi portal gibi bir hal almıştı. Yani kendime yabancılaşmıştım. Ama şimdi hepsi geçti. Geçmese de, geçme yoluna girdi.

Burada tekrardan “bence iyi fikir” dediğim şeyler olacak sadece. Ve düşündüğüm gibi ilerlersem de, bolca yazı… Bu halini beğenir misiniz bilemiyorum, sanırım çok da takılmıyorum. Zira her şeyin başlama sebebi olan iyi fikir! blogunu 2005′de açtığımda diyordum ki; “Top benim topum, isterseniz beraber oynarız, oynamazsanız da ben tek başıma oynarım.” Çünkü tek başımaydım, ve bu yüzden iyi fikir çalıştı.

Geçen zaman da bunu unuttuk, şimdi köklere dönüp tekrar “ben” olma zamanı. Sizin de oyuna katılmanızı, link paylaşmanızı, fikirlerinizi yazmanızı, hepsinden önemlisi yorum bırakmanızı çok isterim.

Ama katılmazsanız da, top benim topum, kendi kendime oynarım.

Yani; “yeniden merhaba”.

———————————————————————————————-

“Once more, with the feeling.”

As you can recognize, theme of the blog has changed. The previous eye-candy theme, with lots of pages, visuals left its place to this quite empty one. Probably some of you liked this, some didn’t. Despite the “like” part, why this change happened?

Because i remembered.

I remembered why i started blogging in the first place. To be honest, i didn’t remember, i was made to remember, thanks to my wife, a great movie and a conversation with a great fella’. I remember the core reason why i blog; “good idea”.

In last year, this address became like a portal, or a brand site more than a blog. And this means that i forgot myself. Now, its all gone, at least, started passing away.

Once again, there will be only things which i consider as “good idea”. And if i can make it, there will be plenty of articles, writings. I don’t know if you’ll like this version, but to be honest, i think i really don’t care. Because when i opened my very first blog “iyi fikir!/good idea!” in 2005, it was my game, my rules. Because there was no one around. And this particular reason make this thing work.

In the past few year, i forgot this reason, but know, its time to go back to basics and become “me” again. I would love to see you join my game by sharing links, thoughts and most above; comments.

But if you wont’t join, its ok, i can play by myself.

Once more, with the feeling.

Social Media: The Rainbow Theory

Olcayto — Sun, 28 Mar 2010 21:06:29 +0000

Great point of view from Nick Decrock.

When social media starts to become social trash. Or welcome to social arena.

Olcayto — Tue, 02 Feb 2010 12:33:06 +0000

Social Media.
Last years’ most favorite term. If you ask google, it gives you “Results 1 – 10 of about 200,000,000″ for social media.

Facebook, YouTube, MySpace, Blogger, Twitter, Friendfeed, LinkedIn, Flickr, PLaxo, Xing, Soup.io, etc.

I won’t start to define how it started, youtube videos, facebook school friends… I want to look “afterparty”.

Internet was playground and by this term, suddenly internet became the new “marketing and communication area”.
This was a good vision, for brands, you can contact and even interact with your cusotmers “directly”. You could have feedbacks without “focus groups”, you can have your loyal brand fans those becomes lawyers, you can make your new announcements directly without giving billions for “marketing expenses”, right?

Wrong.

Well, to be honest, it loked very “right” in the beginning. Brands were coming to social media platforms, theye were giving presents, “blogger kits”, organizing special events like parties, or invitations to occasional events. They created accounts on those platforms, got interacted with customers.

Bot, nowadays the tide seems to be changing. Social networks started to become “snake-pits”. Every brand which enters this “social media arena” were ready to see some angry customers, but none was ready for “thrash talk”.

This arena had some strong fighters, right person, but most of all had lots and lots of “I believe if i mock or abuse and totally act offensive to these brands, i would become very popular” users.

Brands and professionals who were in business hopefully believed that these guys would be driven back by wise users. Funny, but we really believed that.

Oh yes, we were wrong.

We missed the point that, the wise users were also professionals and the time they spent on these networks were limited due to their real life occupation.

But others, we can name them in internet language as “trolls” were all about internet. They were spending nearly 10 hours on computer and they were “the big crowd”.

And this fact leads us to the “collapsing of the crowd sourcing”. How could you trust your crowd when all they interested in was “Free gifts or go comments hell!”

———————————————–

So, nowadays we are encouraging brands to be on the internet, or let’s say “in” the internet, in the social media. But while we are doing this, brands and us, we are all missing a big point. “Is this product HAVE to be in social media?” And while we are doing this, we can not give any solutions to brands for these trolls, because in that point everyone starts to scream “Hey this is democracy, everyone can say whatever they like to say!”. They are right.

As a result, brands becoming more and more frightened to social media marketing. And this decisions effects digital agencies, digital brand consultants and everyone else who works in this business.

But most above this, it effects customers, whose could have a chance to get in contact with their favourite brands.

Hey people! We gotta’ stop and think for a while…

Dijital marka iletişiminin kısa hikayesi – Bölüm 3

Olcayto — Mon, 04 Jan 2010 19:14:20 +0000

Buradan devam.

———————————————————————————————

EkşiSözlük denen bir çılgınlık başlamıştı epey önceden. Dünya’daki bütün icatlar ve olayların çekirdeğindeki sebeple aynı çıkış noktasından, bir adamın bir kıza duyduğu aşk sebebiyle yaratılmış bu site önce sessiz ve derinden, sonrasında ise katlanarak büyüyerek, kendi adını taşıyan kitap çıkartacak, köşe yazılarında yer alıp televizyonlara konu olacak, Savaş Ay’a adam yollayacak kadar göz önüne gelerek bir dev halini aldı.

Peki şimdi nerede ekşisözlük? Yanlış anlaşılmasın, hala burada ama neden eskisi gibi değil? Neden şimdinin Facebook’u olamadı ekşisözlük? Kurucusunu Microsoft’a çalışmaya götürecek kadar kuvvetli bir yapı nasıl oldu da gerçek bir dev olamadı?

Inside Steve’s Brain (Nasıl Steve Jobs olunur – MediaCat yayınları) kitabında Apple Donanım & iPod bölümleri eski başkanı Jon Rubinstein’in bir lafı aslında durumu özetliyordu; “Sony Walkmen’ler insanların müzik dinleme biçimini değiştirdi. Bu fırsatı parmaklarının arasından nasıl kaçırdılar hiçbir zaman anlayamayacağım. Bunu onların yapmış olmaları gerekirdi. iPod, Sony olmalıydı.”

Peki iPod neden Sony olamadı?

Neden ekşisözlük ve hatta peşisıra 80630, Yonja, Siberalem gibi niceleri neden “ilk” olmalarına değin zirvede kalamadılar?

Aynı sebepten… Sony mp3 çalarlarına kendi formatını zorunlu kılmıştı, mp3’ü atamıyordunuz, bir sürü format değiştirme işlemi ile uğraşmanız gerekiyordu. Minnacık bir sürü tuşu, ayarı, ekranı vs vardı.

Tıpkı bu sitelere yazabilmek için sitelerin kendi formatlarını, yani “üyelik” sistemini zorunlu hale getirmeleri, ve hatta konumuz ekşisözlük ise, bunu belirli dönemlerde açılan o dönemlerde de doğal olarak moderasyona tabi tutualn bir süreç halinde sunmaları idi.

Ya üyelik alımlarını bekliyordunuz, ya davetiye arıyordunuz ama istediğiniz an üye olamıyordunuz. Bu “ayrım” durumu “farklılık” duygusunu güzel köpürttü. Bu sitelerin üyeleri üye oldukları için gururlandılar, havalarını attılar, hatta askerdeki devrecilik gibi “nesilcilik” kavramını yarattılar.

Ancak, bu kitleye giremeyen ve bu duruma özenen asıl kalabalık, yani dışarıda kalan kalabalık bu sürede küstü. Hem de öyle bir küstü ki, üye alımları açıldığında “Beni istememişi şimdi de ben istemiyorum” gibi tuhaf tepkilere girdi, ve bu sitelerde bir anda “abazan, cahil, küfürbaz, klavye delikanlısı” gibi sıfatlara sahip kitle çoğalması yaşandı.

Siteyi göklere çıkartan, itibarını tavana değdiren “kullanıcı” şimdi aynı itibarı bacağından tutmuş yokuş aşağı sürüklüyordu.

Üstüne bir de reklamlarla siteleri giydirmeler, artan banner alanları gibi –aslında son derece doğal olan- ticari hamleler girince içerideki sadık kullanıcı da üstünden para kazanıldığını hissetmeye başladı.

Zira mantık basitti, o siteyi ayrıcalıklı yapan, reklam almasını sağlayan kullanıcılar ve yazdıkları idi. E siteler kazandıkları paraları kullanıcılarına dağıtıyor muydu, tabi ki hayır.

İşte bu noktada çözülme zirveyi vurdu.

Halbuki nice ekşisözlük başlığı maillerde dolaşıyor, köşe yazılarında halen çıkıyordu, ama olayın gazı kaçmıştı bir kere.

Ve bu arada “Herkese açık” Facebook palazlanmaya başladı.

(Bu yukarıda saydığım sorunlar sadece bize has değildi, ancak olayın dünya genelindeki Yahoo’dur MySpace’dir dalgalanmalarına çok da girmeden memleketimiz sınırlarında irdelemeye çalışıyorum, tekrar hatırlatayım)

Facebook adım adım etrafta gördüğü özellikleri tek noktada toplamaya başladı.

İnsanlar forumlarda otomobillerinin, odalarının, hayvanlarının, kendilerinin fotoğraflarını paylaşmayı çok seviyordu.

Hiç fikirleri olmayan konularda fikir yürütmeye bayılıyor, internette gördükleri komik fotoğrafları ya da videoları birbirlerine mail grupları ve gene forum yapılarında yolluyorlardı.

Yeni yeni oluşmaya başlayan fotoğraf albümü sitelerine fotoğraflar yükleyip uzaktaki akrabalarına linki vermeleri yetiyordu.

Kızlar güzel oğlanları, oğlanlar güzel kızları arıyordu.

Aynı zevke sahip olduğunu düşündüğü insanlarla çeşitli siteler yaratılıp buluşma günleri, partiler tertip ediliyordu.

Facebook çok basit bir iş yaptı. Yeni hiçbir şey koymadı, sadece ortada dağınık duran her şeyi tek bir yerde topladı.

Ve ilk başlarda “davet”le olan üyelik sistemini “herkese açık” hale getirdi.

Diğer tüm siteler çatırdarken Facebook yükselişine başlamıştı.

Üstelik banner alanları hazırdı, isteyenler istedikleri noktalara reklam verebiliyor, hatta marka adına gruplar kullanıcılar açabiliyorlardı.

Ve diğer kullanıcılar da gelişmiş filtreleme özellikleri ile istedikleri kadarını paylaşıyor gerisine dur diyorlardı.

Bu filtreler bambaşka bir kesimin gizli kapaklı girdikleri, ya da uzak durdukları internetle aralarının ısınmaya başlamasına sebep oldu; ünlüler.

Ünlüler gelince hayranları geldi, hayranları gelince sponsorları.

Ortalık cidden hareketlenmişti ve bu noktaya çok da yeni bir şeyler koymadan gelen Facebook artık harekete geçme zamanının geldiğini anlamıştı.

(Gelecek bölüm: Poke edilmekten canına tag eden markaların işi oyuna dökmesi)

Bu yıl da programımızın sonuna geldik…

Olcayto — Thu, 31 Dec 2009 11:51:23 +0000

Yayında, yapımda emeği geçen herkese hakkaten teşekkürler.

Bu satırları yazarken düşünüyorum da, geride bıraktığım yılda hayatıma her yıl olduğu gibi bir sürü kel alaka insan tanıdım, ama bu yıl öncekilerden sayıca fazla olarak pek çok kaliteli ve değerli insanı arkadaş haneme kattım, yeni dostluklar kurulmaya başlandı, kariyer hedeflerim de yenilenmeler oldu, karımla neredeyse 1,5 yıllık evli oldum :)

Büyük sıçramaların yaşanmadığı ama büyük ölçekli tohumların ekildiği bir sene olduğunu düşünüyorum.

Ne kadar doğru düşünüyorum, bunu yarın sabahı takip eden 364 günde öğreneceğiz.

Bu siteye giren, okuyan, yorum bırakma üşengeçliğini göstermeyen sizlere de ayrıca bir teşekkür ederim, bir şekilde orada olduğunuz için bu site halen burada.

Cümleten mutlu yıllar dilerim efem’.

OC.

Random Posts

Dijital marka iletişiminin kısa hikayesi – Bölüm 2

Olcayto — Fri, 25 Dec 2009 15:50:46 +0000

Buradan devam.

———————

Bütün bu gelişmeler dünyada oluyor, Türkiye’de giderek kısalan bir takip mesafesi ile gelişmelere dahil olmaya çalışıyor, bu mesafeyi en kısa hale getirenler zaten birer birer aradan sıyrılıyorlardı.

Değişim dalga dalga geliyordu evet, ve enteresandır Türkiye aslında bu değişime neredeyse dünya ile eşzamanlı başlamış, ancak günü kurtarıp geleceği görememek sebebiyle geri kalmıştı.

Forumlar dünyada da vardı, bizde de. Ha keza mail grupları. Bakın biz şimdiki pek çok “sosyal paylaşım ağı” adı altındaki yerlerin atası sayılabilecek ekşisözlük gibi bir siteye ev sahipliği yapan ülkeyiz. Ekşisözlük’ün ana hedefi daha doğrusu kuralı belliydi, bilgi paylaşımı.

“Bilgi paylaşımı”. Göremedik…

Ve sonrasında Yonja, Siberalem, 80630 gibi siteler açıldı. Etkinlikler, partiler, arkadaş grupları gibi hedeflerden dem vurulurken bir anda “bardan kız/adam kaldırma” terimi yerini “Netten kız/adam kaldırma”ya bıraktı. Bu gibi sitelere artık ufaktan bir “fuhuş yuvası” gözüyle bakılıyordu. Halbuki sitelerin konuyla hiç alakası yoktu, ancak kullanıcılarının büyük kısmının sayesinde ile böyle bir algı oluşmuştu.

“Kullanıcılarının sayesinde”. Göremedik…

Ve tabi ki bir dönem ortalığı sallayan, herkesin içini döktüğü “itiraf.com”. Kullanıcıların sahte isimlerle kayıt olduğu, sağda solda gördükleri kişilere ilanı aşk ettikleri, kimseye açamadıkları konuları çatır çutur yazdıkları, kendileri ile aynı itirafta bulunan kişilere karşı büyük bir sempati besledikleri, sitenin bütün içeriğini tıpkı ekşisözlük gibi, sadece bilgi değil kişisel paylaşımlar ile oluşturdukları, toplumun ortak paydada birleştiği insanlarla topluluklara dönüşmesi üzerine bir site yaratıldı.

“Topluluklar”. Göremedik…

Şimdilerde çok popüler olan “Kullanıcı kaynaklı içerik, topluluklar, paylaşım” gibi laflar bizim epeydir hayatımızdaydı, sadece “Gençler takılıyor, eğleniyor” algısı ile bakılıyordu.

İşin fenası o sitelerin sahipleri de bu algıdaydı.

Daha da fenası, afili koltuklarında oturan marka müdürleri, reklam ve halkla ilişkiler uzmanları, marka süpervizörleri oradalardı, o sitelerdelerdi, ancak onlar da göremedi.

Sonra Facebook bir şekilde “fuhuş yuvası” algısını üstünden attı.

Nasıl mı? Kendisi mi? Hayır tabi ki. Sadece Facebook çok jenerik bir laf attı ortaya, “Eski okul arkadaşlarınızı tekrar bulun.”

Hiçbirimiz demedik ki, “Ulan önümde internet var, ben o adamı/kızı çok özlediysem, çok bulasım varsa zaten bulurum, koptuğumuza göre demek ki öyle çocuklukta kalmış!”.

Aksine, deli gibi saldırdık. -Ve pek çoğumuz güzel çocukluk anılarımızı mundar ettik, ki o başka bir yazı konusu-

Üstelik bu laf çok da güzel bir perde oluşturdu, artık Facebook’da yer almak ufaktan utanılacak, abazan damgası yenecek bir şey olmaktan çıkıp, tıpkı cep telefonu gibi bir nevi “Olmazsa olmaz” bir hale gelmişti.

Facebook tetiklemesi, Hondam.com gibi marka fan siteleri, ekşisözlük derken, ufak ufak toplum “topluluklar”a dönmeye başlamıştı. Facebook adına “grup” diyor, ekşisözlük “zirve” diyor, fan siteleri “toplaşma” diyor, neticede bir ya da birkaç noktada aynı zevki paylaşan insanlar bir araya, üstelik tamamen kendi istekleri ile geliyorlardı.

Şimdi şunu düşünün. Ördek avına çıktınız. Havada uçuşan bir sürü ördek mi daha iyi bir hedeftir, konmuş ve dipdibe duran bir grup ördek mi?

Topluluklar oluşmaya başlamıştı, ancak halen hiçbir marka tam olarak bu topluluklarla konuşmaya yeltenmiyordu, zira nasıl yapacağına dair hiçbir fikri yoktu. Sponsor olundu, minik hediyeler verildi, ama bu harcamaların markaya hiçbir faydası dokunmuyordu.

Neticede cam şişeden içilen sütün, kolanın tadı bambaşkadır, bilirsiniz. Ama hiç birimiz bu yüzden gidip evdeki tüm bardakları şişeleri şişecamdan almayız, sadece içindekinin tadını çıkartırız.

Peki bardağı yapan, o içtiğimizi güzel kılan neden bu kadar arka planda idi?

(Sonraki bölüm: ekşisözlük düşerken facebook çıkıyor, sosyal medya ağlarını neye göre örüyor?)

Dijital marka iletişiminin kısa hikayesi – Bölüm 1

Olcayto — Wed, 23 Dec 2009 19:14:24 +0000

Çok değer verdiğim bir dostumun önermesi ve zorlaması ile minicik bir yazı dizisi kıvamında bu seriye başlıyorum. Kendi açımdan marka iletişiminin dijitalde nereden nereye geldiği, nereye doğru gittiği konusunda “ahkam keseceğim”. Katılıp katılmamak size kalmış, bunlar benim fikrim. Tek ricam olumlu ya da olumsuz yorumlarınızı lütfen yazın, yorum olarak bırakın. Sürçü lisan edersek affola.

——————————

Önce web siteleri vardı.

Sonra bu web sitelerinden insanları haberdar etmesi için bannerlar yapıldı.

Fakat bu web siteleri yeterli gelmemeye başladı.

Web sitelerine oyunlar eklenmeye başladı. Siz oynuyordunuz, olmadı mı; arkadaşınızı çağırıyordunuz, hem o ilk kez hem de siz bir kere daha oynayabiliyordunuz.

Bir noktada bu da yetersiz gelmeye başladı.

Herkes neredeydi?

Herkes Facebook’taydı…

Bu yeni çılgınlık dünyayı sarmalamış durumdaydı, ve Facebook “Uygulamaları” adı altında herkes birbirine anlamsızca rakı kadehi kaldırıyor, halaya davet ediyor, arkadaşlarını alıp satıyordu. Kimse bunu neden yaptığını bilmiyordu, bilmek de istemiyordu zira tek motivasyon noktası vardı, eğlenmek. Ve sonrasında çok daha büyük bir güç olacak bir kavram yeni yeni filizleniyordu; “Paylaşmak”.

Bu noktada geriye doğru tüm yapılanları paketlemek geldi akla.

İnternette sadece bir web sitesi ve birkaç banner ile varolmaktansa, topyekün yer almak en mantıklısıydı.

Sitede oyun da kalabilirdi ama bu artık çalışmıyordu, o zaman ne yapılması gerekiyor diye düşünüldüğünde, afilli bir isimle karşımıza yeni bir oyuncu çıktı; “Advergame”.

Bir değil birkaç sitede, bannerlarda, Facebook uygulamalarında, her yerden iletişimi kapsıyordu.

Güzel başladı ancak bir kaç nokta halen eksik gibiydi.

Ve o noktada çözüm kendiliğinden ortaya çıkıverdi.

Aslında Facebook ile eşzamanlı hatta daha bile eski olabilecek bir grup bir şekilde göze batmaya başladı; “Blogger” diyorlardı kendilerine. “Web log” teriminden türemiş “blog”, ve bu “blog”ları hayatta tutanlar, yani gördüklerini, düşüncelerini yazanlar, videolar müzikler koyanlar.

“Paylaşım” dallanıp budaklanmaya başlamıştı.

Blogger’ların dahil olması ile bir anda markalar internette konuşulur olmuştu.

O zaman kadar arada sırada, kişilerin zevkine göre bir ürünle, ya da eğlenceli bir reklamla adından bahsettiren markalar, sıkı sıkı takip edilmeye başlandı.

Hatta Facebook’da “hayran sayfaları” oluşmaya başladı.

Bundan çok değil 2 sene öncesine kadar sadece aklından geçirdiği “Yahu Duracell ne biçim pil yapıyor, hakkaten bitmiyor” cümlesini artık insanlar milyarlarca insanın bulunduğu bir yerde yazıyor, hatta gidip Facebook’da “Aşkın ömrünün Duracell’den bile daha az olduğunu düşünenler” grubuna kaydoluyordu.

Tıpkı internetin kendisi gibi, bir şeyler hiç alışık olmadığımız bir hızda değişiyor, yenileniyordu.

Paylaşım ağaçları büyümüş, dallanıp budaklanmış ve diğer paylaşım ağaçları ile dev bir sarmaşık oluşturmuşlardı.

Ve görünen o ki bu dev sarmaşık ilk meyvelerini vermeye başlıyordu.

( Sonraki bölüm: “Toplumun topluluklara dönmeye başladığı an.” )

OlcaytoCengiz.com » TWTS

Dün sosyal medyada ne öğrendik?..

Related Posts

Ham meyvayı kopartıyoruz dalından…

Related Posts

Seth Godin’den altın kural. / Golden rule from Seth Godin.

Related Posts

Öze dönüş / Back to basics

Related Posts

Social Media: The Rainbow Theory

Related Posts

When social media starts to become social trash. Or welcome to social arena.

Related Posts

Dijital marka iletişiminin kısa hikayesi – Bölüm 3

Related Posts

Bu yıl da programımızın sonuna geldik…

Random Posts

Dijital marka iletişiminin kısa hikayesi – Bölüm 2

Related Posts

Dijital marka iletişiminin kısa hikayesi – Bölüm 1

Related Posts